newsroom
Ο Άγιος Δημήτριος συχνά απεικονίζεται μπροστά στο Μαξιμιανό, στη φυλακή, ευλογώντας το Νέστορα, αλλά επιπλέον επειδή ο Άγιος Δημήτριος είναι και ένας από τους στρατιωτικούς και συγχρόνως προστάτης της Θεσσαλονίκης, που πολλές φορές έσωσε από διάφορους κινδύνους, οι παραστάσεις, στις οποίες ο άγιος εικονίζεται στρατιωτικός, είτε πεζός είτε καβαλάρης, είναι συνηθισμένες στην ορθόδοξη αγιογραφία.
Δείτε ακόμα: Ποιοι είναι οι προστάτες άγιοι για τα παιδια, το γάμο, τις αρρωστιες,τα επαγγελματα και για τις ατεκνες μητέρες
Μεταξύ αυτών ο Άγιος Δημήτριος απεικονίζεται και έφιππος σε κόκκινο άλογο, σε αντίθεση με το λευκό άλογο του Άη Γιώργη.
Στην εικόνα αυτή ο άγιος Δημήτριος παρουσιάζεται καβαλάρης με στρατιωτική στολή πάνω σε κόκκινο άλογο φονεύοντας με το δόρυ του τον τσάρο των Βουλγάρων Σκυλογιάννη. Πρόκειται για το θαύμα που έγινε τον Οκτώβριο του 1207 έξω από τα τείχη της Θεσσαλονίκης.
Ο τσάρος των Βουλγάρων Ιωαννίτζης που οι Βυζαντινοί αποκαλούσαν Σκυλογιάννη, φονεύτηκε κατά την παράδοση από τον άγιο Δημήτριο, όταν εκείνος πολιορκούσε τη Θεσσαλονίκη. Στο πρόσωπο του αγίου Δημητρίου η Θεσσαλονίκη βλέπει πάντοτε τον προστάτη της, το στήριγμά της. (Ηαπελευθέρωση της πόλης από τους Τούρκους το 1912 συνέπεσε με την ημέρα της γιορτής του αγίου μας).
Δείτε ακόμα: Ο Άγιος Γεώργιος είναι πάντοτε ζωντανός και παρών ανάμεσα μας…
Δίκαια ο άγιος Δημήτριος αποκαλείται από τον υμνωδό της Εκκλησίας «ο μέγας φρουρός της Θεσσαλονίκης, ο ρύστης εν τοις κινδύνοις ο εξαίρετος, πρόμαχος ο κράτιστος» (Κανώνδεύτερος). Σ’ έναν άλλο Κανόνα, που συνέθεσε ο Συμεών Θεσσαλονίκης, ο άγιος Δημήτριος φέρεται να λέει στην προστατευόμενή του πατρίδα Θεσσαλονίκη’ «…μη φοβού ουν, πατρίς μου, εμέ κατέχουσα, τους εχθρούς σου γαρ πάντας πατάξω εν Χριστώ και φυλάξω σε την τιμωσανμε».
Δίκαια παρατηρήθηκε, πως από όλες τις εικόνες του Αγίου Δημητρίου, η εικόνα του έφιππου αγίου αγαπήθηκε περισσότερο, γιατί ενσαρκώνει τα ελληνικά ιδεώδη της παλληκαριάς και της λεβεντιάς. Στη συνείδηση των πιστών ο άγιος Δημήτριος δεν έιναι μόνο, κατά τον υμνωδό, «κρηπίς ακατάβλητος και θεμέλιος άρρηκτος και πολιούχος, οικιστής και υπέρμαχος» της πόλεως της Θεσσαλονίκης και «εν πολλοίς και πολλάκις κινδύνοις χαλεποίς των Θεσσαλονικέων προϊστάμενος», αλλά και ομέγας υπέρμαχος της οικουμένης.
Δείτε ακόμα: O Άγιος Παΐσιος διδάσκει: Η γκρίνια είναι κατάρα
Για τούτο ψάλλει η Εκκλησία μας, «Μέγαν εύρατο εν τοις κινδύνοις, σε υπέμαχον η οικουμένη, αθλοφόρετα έθνη τροπούμενον. Ως ουν Λυαίου καθείλες την δύναμιν, εν τω σταδίω θαρρύνας τον Νέστορα, ούτως Άγιε, μεγαλομάρτυς Δημήτριε, Χριστόν τον Θεόν ικέτευε, δωρήσασθαι ημίν το μέγα έλεος» (Απολυτίκιο του Αγίου).
Αγιος Δημήτριος : Τα θαύματα που συγκλονίζουν
Η Συλλογή των Θαυμάτων του Αγίου ΔημητρίουΤα Θαύματα του Αγίου Δημητρίου είναι μια συλλογή από ομιλίες που γράφτηκαν στην Ελληνική γλώσσα τον 7ο αιώνα, αναφέρονται στα θαύματα που έκανε ο Προστάτης και πολιούχος άγιος της Θεσσαλονίκης Άγιος Δημήτριος. Είναι μια μοναδική ιστορία για την πόλη και τα Βαλκάνια γενικά, αναφέρεται στις επιθέσεις που έκαναν οι Σλάβοι στα τέλη του 6ου και στις αρχές του 7ου αιώνα, δεν υπάρχουν σε καμιά άλλη πηγή.
Τα Θαύματα περιέχουν δύο βιβλία, το πρώτο έγραψε ο Ιωάννης ηγούμενος στην Ιερά Μητρόπολις Θεσσαλονίκης (610-620) και το δεύτερο ανώνυμος συγγραφέας την δεκαετία του 680.Το 1ο Βιβλίο αναφέρεται στις επεμβάσεις του Αγίου Δημητρίου για την σωτηρία της Θεσσαλονίκης την εποχή του Ευσέβιου, προκατόχου του Ιωάννη, το μεγάλο κύμα πανώλης που ξέσπασε και τις επιθέσεις που έκαναν οι Σκλαβηνοί Νότιοι Σλάβοι και οι Άβαροι.
Τα επεισόδια αυτά που έγραψαν σε μορφή ομιλιών δημοσιοποιήθηκαν στο κοινό της πόλης προκειμένου να μάθουν ότι ο πολιούχος Άγιος της πόλης βρίσκεται στο πλευρό τους.Το 2ο Βιβλίο διαφέρει σε ύφος από το πρώτο, περιγράφει μια μεγάλη σειρά από επιθέσεις των Σλάβων και των Άβαρων στα Βαλκάνια με αποκορύφωμα την μεγάλη επίθεση (677) και τελικά την εγκατάσταση τους στην περιοχή.
Η διαφορά είναι ότι ενώ το πρώτο βιβλίο τους αποκαλεί “βαρβάρους” το δεύτερο τους αποκαλεί “γείτονες και φιλικούς λαούς”. Το δεύτερο βιβλίο ωστόσο κατέστη αντιδημοφιλές τους επόμενους αιώνες για αυτό σώζεται μονάχα σε ένα αντίγραφο.Τα Θαύματα του Αγίου Δημητρίου θεωρούνται πολύτιμη ιστορική πηγή, ο ιστορικός Δημήτριος Ομπολένσκυ έγραψε :
“Δεν υπάρχει καμιά άλλη εργασία της εποχής που να περιγράφει με τόσο μεγάλη λεπτομέρεια την στρατιωτική οργάνωση και την τοπογραφία της Θεσσαλονίκης, τους πολέμους στα Βαλκάνια και τις επιδρομές των βαρβάρων. Οι Σλάβοι αναζητούσαν να κερδίσουν τις θερμές παραλίες του Αιγαίου και την επιβλητική Μητρόπολη που βρισκόταν στον μυχό του κόλπου.
Υπάρχουν ελάχιστα έργα από την εποχή του Μεσαίωνα που να περιγράφουν την επέμβαση του πολιούχου προστάτη για την σωτηρία της πόλης”. Το Δεύτερο Βιβλίο περιγράφει την δεύτερη Βασιλική του Αγίου Δημητρίου πριν την καταστροφή της από την φωτιά (629/634). Τα λίγα τμήματα που σώθηκαν χρησιμοποιήθηκαν για την ανέγερση του νέου ναού, μερικά από είναι μωσαϊκά, κάποιο από αυτά απεικονίζει τον επίσκοπο Ιωάννη που περιγράφει το πρώτο Βιβλίο.
Το Θαύμα του Μύρου και η Προστασία της Θεσσαλονίκης
Ο Άγιος Δημήτριος δεν αναγνωρίζεται μόνο ως μάρτυρας, αλλά και ως θαυματουργός, γεγονός που τον καθιστά ιδιαίτερα αγαπητό στην ορθόδοξη παράδοση. Σύμφωνα με τη λαϊκή παράδοση, το μύρο που αναβλύζει από τον τάφο του υπήρξε απόδειξη της αγιότητάς του και προσέλκυσε πολυάριθμους προσκυνητές.
Αυτό το θαυματουργό μύρο θεωρήθηκε ως πηγή προστασίας για τους πιστούς, ενώ ο ίδιος ο Δημήτριος απεικονίζεται συχνά ως μυροβλύτης, προβάλλοντας την ευλογία του προς τη Θεσσαλονίκη και τους κατοίκους της.
Στην πόλη, η τιμή του Αγίου Δημητρίου διατηρείται αδιάκοπα, με την παράδοση να τον θέλει θαυματουργό υπερασπιστή της πόλης σε περιόδους πολιορκίας, όπως το 1207, όταν ο βούλγαρος ηγεμόνας Ιωαννίτζης πέθανε ξαφνικά ενώ πολιορκούσε την πόλη. Σύμφωνα με τις πηγές, ο Ιωαννίτζης υποτίθεται ότι χτυπήθηκε από έναν ιππέα με λόγχη, τον οποίο οι Θεσσαλονικείς αναγνώρισαν ως τον Άγιο Δημήτριο, ενισχύοντας τον μύθο της προστασίας του επί της πόλης.
