Έλενα Τριανταφύλλου
Οι σφήκες είναι έντομα που δε σε τσιμπούν αν δεν τις πειράξεις. Παρόλα αυτά αν τις πειράξεις έχουν τον τρόπο όχι μόνο να αμυνθούν αλλά και να πάρουν εκδίκηση για τον θάνατό τους. Φυσικά η εκδίκηση δεν έχει την ίδια έννοια που τη χρησιμοποιεί ο άνθρωπος. Όμως φαίνεται πως σύμφωνα με τους ειδικούς, όταν τις σκοτώνεις εκκρίνουν μία ουσία που καλούν τις υπόλοιπες σφήκες να είναι σε επιφυλακή για να προστατεύσουν τη φωλιά τους.
Με αυτόν τον τρόπο προστατεύονται όμως γίνονται ακόμη πιο επιθετικές. Ποια είναι αυτή η ουσία και πώς μπορεί ο άνθρωπος να προστατεύσει τον εαυτό του; Όλες οι πληροφορίες για το πώς μπορείς να κρατήσεις τις σφήκες μακριά σου αλλά και τρόπος να φτιάξεις diy σφηκοφωλιά το Καλοκαίρι και να μπορείς να κάθεσαι με άνεση στο μπαλκόνι ή στην αυλή, χωρίς να φοβάσαι. Διαβάστε παρακάτω:
Η επικίνδυνη ουσία που εκκρίνουν οι σφήκες όταν τις σκοτώνεις
Ποια είναι η ουσία που εκκρίνουν;
Όταν μια σφήκα τραυματιστεί ή πεθάνει, μπορεί να απελευθερώσει ουσίες που ονομάζονται φερομόνες συναγερμού. Αυτές οι χημικές ενώσεις δεν είναι δηλητήριο για τον άνθρωπο, αλλά λειτουργούν σαν σήμα κινδύνου για τις υπόλοιπες σφήκες της φωλιάς. Ουσιαστικά, είναι ένας χημικός συναγερμός που ενημερώνει το σμήνος ότι υπάρχει απειλή στην περιοχή.
Οι φερομόνες αυτές εκκρίνονται κυρίως από τον κεντρί και τους αδένες της σφήκας και απελευθερώνονται στον αέρα τη στιγμή που το έντομο συνθλίβεται. Όταν οι άλλες σφήκες εντοπίσουν αυτές τις ουσίες, ενεργοποιείται αμυντική συμπεριφορά. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να γίνουν πιο επιθετικές και να κατευθυνθούν προς το σημείο όπου ανιχνεύτηκε ο κίνδυνος, όχι για «εκδίκηση» με την ανθρώπινη έννοια, αλλά για να προστατεύσουν τη φωλιά τους από πιθανή απειλή.
Η συγκεκριμένη ουσία δεν είναι μία μόνο χημική ένωση, αλλά ένα μίγμα πτητικών ουσιών, όπως αλκοόλες και εστέρες, που διαχέονται γρήγορα στον αέρα. Η έντασή τους εξαρτάται από το είδος της σφήκας και τις συνθήκες, αλλά σε γενικές γραμμές λειτουργούν σαν άμεσο σήμα συναγερμού για το σμήνος.
Γι’ αυτό και όταν σκοτώνεται μια σφήκα κοντά σε φωλιά, μπορεί να παρατηρηθεί αυξημένη κινητικότητα ή και επιθετικότητα από τις υπόλοιπες. Είναι ένα καθαρά ενστικτώδες αμυντικό σύστημα που έχει εξελιχθεί για την επιβίωση της αποικίας.
Πώς μπορούν να αποφύγουν οι άνθρωποι τις συνέπειες;
Για να αποφύγουν οι άνθρωποι τις δυσάρεστες συνέπειες όταν βρίσκονται κοντά σε σφήκες, το βασικό δεν είναι να τις αντιμετωπίσουν, αλλά να μην προκαλέσουν την αμυντική τους συμπεριφορά εξαρχής. Οι σφήκες δεν επιτίθενται χωρίς λόγο. Αντιδρούν κυρίως όταν νιώσουν απειλή για τη φωλιά τους ή όταν ενεργοποιηθούν οι φερομόνες συναγερμού.
Μη κάνεις σπασμωδικές κινήσεις
Το πιο σημαντικό είναι να αποφεύγονται απότομες κινήσεις όταν μια σφήκα πλησιάζει. Το έντονο κούνημα χεριών ή η προσπάθεια να τη σκοτώσεις αυξάνει την πιθανότητα να σε θεωρήσει απειλή. Η ψυχραιμία και η αργή απομάκρυνση είναι συνήθως αρκετές για να φύγει χωρίς να επιτεθεί.
Απέφυγε να τρως σε εξωτερικούς χώρους
Επίσης, μεγάλο ρόλο παίζουν οι μυρωδιές και τα τρόφιμα. Οι σφήκες έλκονται από γλυκά ποτά, φρούτα και φαγητά σε εξωτερικούς χώρους, ειδικά το καλοκαίρι. Αν υπάρχουν τέτοια τρόφιμα εκτεθειμένα, είναι καλό να καλύπτονται και να απομακρύνονται άμεσα. Ακόμη και ένα αναποδογυρισμένο ποτήρι αναψυκτικού μπορεί να τις προσελκύσει.
Σε περίπτωση που υπάρχει φωλιά κοντά, το σημαντικότερο είναι να μην επιχειρήσει κανείς να τη διαταράξει ή να τη χτυπήσει μόνος του. Οι σφήκες τότε ενεργοποιούν έντονη αμυντική συμπεριφορά και μπορούν να επιτεθούν μαζικά. Η ασφαλέστερη επιλογή είναι η απομάκρυνση και η αντιμετώπιση από ειδικούς.
Μην φοράς έντονα αρώματα το Καλοκαίρι
Τέλος, βοηθά να αποφεύγονται αρώματα, καλλυντικά με έντονη μυρωδιά και φωτεινά ρούχα όταν βρίσκεται κανείς σε περιοχές με έντονη δραστηριότητα των συγκεκριμένων εντόμων, καθώς αυτά μπορούν να τραβήξουν την προσοχή τους.
Πώς μπορούμε να κρατήσουμε τις σφήκες μακριά από το σπίτι μας;
Μην αφήνεις υπολείμματα τροφών και σκουπίδια σε κοινή θέα
Οι σφήκες έλκονται έντονα από ζάχαρη και πρωτεΐνη. Φρούτα στον πάγκο, γλυκά ποτά, μπύρες ή ακόμη και υπολείμματα φαγητού τις φέρνουν πολύ κοντά στο σπίτι. Κράτα πάντα τα τρόφιμα σφραγισμένα ή μέσα σε ντουλάπια, στον φούρνο ή στο ψυγείο και μην αφήνεις ανοιχτά μπολ και εκτεθειμένα ποτήρια με ροφήματα σε μπαλκόνια και αυλές. Εξίσου σημαντικό είναι ο κάδος απορριμμάτων να κλείνει καλά και να αδειάζει συχνά, ειδικά το καλοκαίρι.
Εκμεταλλεύσου τις μυρωδιές που δεν αντέχουν
Οι σφήκες αποφεύγουν έντονες και συγκεκριμένες οσμές. Μπορείς να χρησιμοποιήσεις αιθέρια έλαια όπως
- μέντα,
- ευκάλυπτο
- ή λεβάντα, τα οποία λειτουργούν αποτρεπτικά. Μερικές σταγόνες σε βαμβάκι κοντά σε παράθυρα, μπαλκόνια ή σημεία εισόδου μπορούν να μειώσουν την παρουσία τους χωρίς χημικά.
- Επίσης ένα πανάρχαιο κόλπο είναι και το κάψιμο του ελληνικού καφέ σε ένα μικρό κομμάτι αλουμινόχαρτου. Αυτό το κόλπο κρατά σφήκες και κουνούπια μακριά.
Φτιάξε ψεύτικη φωλιά για να τις αποτρέψεις
Οι σφήκες είναι εδαφικές και αποφεύγουν περιοχές όπου πιστεύουν ότι υπάρχει ήδη άλλη φωλιά. Μια πολύ έξυπνη τεχνική είναι να κρεμάσεις ένα χάρτινο σακουλάκι ή μια κατασκευή που μοιάζει με φωλιά σφήκας. Αυτό τις κάνει να νομίζουν ότι ο χώρος είναι ήδη κατειλημμένος και συνήθως απομακρύνονται.
Σφράγισε πιθανά σημεία φωλιάς
Οι σφήκες μπορούν να φτιάξουν φωλιές σε μικρές σχισμές, τέντες, κουτιά ρολών ή στέγες. Έλεγχε συχνά τέτοια σημεία και σφράγισε τυχόν ανοίγματα. Όσο λιγότερα κρυφά σημεία υπάρχουν, τόσο μειώνεται η πιθανότητα να εγκατασταθούν.
Έλεγξε το νερό γύρω από το σπίτι
Δεν το γνωρίζουν πολλοί, αλλά οι σφήκες χρειάζονται νερό για να επιβιώσουν, ειδικά το καλοκαίρι. Στάσιμα νερά σε πιατάκια γλαστρών, κουβάδες ή υγρασία σε εξωτερικούς χώρους τις προσελκύουν. Φρόντισε να μην υπάρχουν τέτοιες πηγές κοντά στο σπίτι σου.
Δείτε ακόμα Τί θα συνέβαινε στη Γη αν εξαφανίζονταν μία μέρα οριστικά οι μέλισσες;
Diy σφηκοπαγίδα για παν ενδεχόμενο
Υλικά που θα χρειαστείς
- 1 πλαστικό μπουκάλι 1,5 λίτρου,
- 1 κοπίδι ή ψαλίδι,
- λίγο σύρμα ή σπάγκο για κρέμασμα και
- 1 δόλωμα όπως ζαχαρόνερο, χυμό φρούτων ή λίγο αναψυκτικό.
- Προαιρετικά μπορείς να προσθέσεις και μια σταγόνα ξίδι ή σαπούνι πιάτων.
Πώς τη φτιάχνεις βήμα βήμα
Κόβεις το μπουκάλι περίπου στο πάνω τρίτο, εκεί που αρχίζει να στενεύει προς το στόμιο. Γυρίζεις το πάνω κομμάτι ανάποδα και το τοποθετείς μέσα στο κάτω μέρος σαν χωνί. Έτσι δημιουργείται μια «είσοδος» που οδηγεί προς τα μέσα αλλά δυσκολεύει την έξοδο.
Στη συνέχεια γεμίζεις τον πάτο με λίγο δόλωμα, περίπου μέχρι το 1/3 του μπουκαλιού. Δεν χρειάζεται να ακουμπά στο στόμιο του χωνιού, γιατί ο στόχος είναι να μπουν μέσα και να μην μπορούν να βγουν εύκολα. Αν θέλεις, κάνεις δύο μικρές τρύπες στα πλαϊνά και περνάς σπάγκο για να την κρεμάσεις.
Τι δόλωμα δουλεύει καλύτερα
Οι σφήκες προσελκύονται έντονα από γλυκές και ζυμωμένες μυρωδιές. Γι’ αυτό πολύ αποτελεσματικά είναι το αναψυκτικό τύπου cola, η μπύρα ή χυμός φρούτων που έχει μείνει λίγη ώρα εκτεθειμένος. Το ξίδι και το σαπούνι βοηθούν στο να μειωθεί η πιθανότητα να βγουν ξανά, καθώς σπάνε την επιφανειακή τάση του νερού.
Πού να την τοποθετήσεις
Τη βάζεις σε εξωτερικό χώρο, μακριά από σημεία όπου κάθεσαι συχνά, γιατί ο στόχος είναι να τραβά τις σφήκες μακριά από εσένα. Ιδανικά τοποθετείται σε δέντρο, κάποια γωνία στο κήπο ή σε κάποια άκρη του μπαλκονιού. Καλό είναι να μην είναι πολύ κοντά σε πόρτες ή παράθυρα.
Σημαντικές συμβουλές
Η παγίδα χρειάζεται άδειασμα και ανανέωση του δολώματος κάθε λίγες μέρες, ειδικά το καλοκαίρι που χαλάει εύκολα. Επίσης, δεν τη βάζεις ποτέ πολύ κοντά σε ενεργή φωλιά, γιατί μπορεί να έχει το αντίθετο αποτέλεσμα. Κι αν σε τσίμπησε ένα έντομο αλλά δεν είσαι σίγουρος τί είναι αυτό, εδώ μπορείς να δεις πώς μοιάζουν όλα τα τσιμπήματα εντόμων.
All photos via: reddit.com
Σχετικά άρθρα:
- Σφήκες το Καλοκαίρι: Όλοι οι φυσικοί τρόποι για να τις απωθήσεις φυσικά και να μη σε τσιμπήσουν
- Γέμισε η αυλή και το μπαλκόνι με Μέλισσες και σφήκες ; Το σπιτικό κόλπο χωρίς χημικά που θα τις διώξει στο λεπτό χωρίς να τις σκοτώσει
- Σφηκοφωλιές έξω και μέσα από το σπίτι – Πώς να απαλλαγείς και τρόποι να κρατήσεις τις σφήκες μακριά
- Σφήκες και σφηκοφωλιές στο σπίτι ή την αυλή: Απαλλαγείτε οριστικά από το ενοχλητικό έντομο
- Αράχνες, σφήκες, ψύλλοι, κατσαρίδες και τσιμπούρια εμφανίζονται το Φθινόπωρο-Πως να τα διώξεις οριστικά
- Έχεις αλλεργία στο τσίμπημα του κουνουπιού; Τα ανησυχητικά συμπτώματα που δε πρέπει να αγνοήσεις
Σας έχει τύχει να σκοτώσετε μία σφήκα και να εμφανιστούν απειλητικά άλλες τόσες; Πείτε μας στα σχόλια.
Δείτε όλα τα έξυπνα κόλπα στο daddy-cool.gr
Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του άρθρου χωρίς τη γραπτή άδεια από τον εκδότη.