Έλενα Τριανταφύλλου
Πολύ συχνά το Καλοκαίρι οι γονείς παρατηρούν το δέρμα στα πόδια, κάτω στις πατούσες κι ανάμεσα στα δαχτυλάκια των παιδιών, να ξεφλουδίζει έντονα, σα λέπια. Είναι τελικά ανησυχητικό; Στις περισσότερες περιπτώσεις η αιτία κρύβεται στην απλή τριβή που έχει το παιδί με την άμμο ή το χλώριο στη πισίνα ή τη παρατεταμένη υγρασία, δηλαδή το ότι το παιδί έχει μείνει πολλή ώρα στη πισίνα ή στη θάλασσα.
Υπάρχουν όμως και φορές που το ξεφλούδισμα στις πατούσες ή στα δαχτυλάκια του ποδιού μπορεί να προδίδει κάποιον μύκητα ή μία καλοκαιρινή ίωση που προηγήθηκε. Παρακάτω αναλύουμε ακριβώς τί προκαλεί το ξεφλούδισμα στις πατούσες και στα δαχτυλάκια του παιδιού μετά τη θάλασσα ή τη πισίνα και πότε πρέπει να επισκεφθείτε τον γιατρό. Διαβάστε παρακάτω:
Γιατί το παιδικό δέρμα αντιδρά πιο έντονα στο νερό και στη ζέστη
Φταίει η θάλασσα και η πισίνα
Το παιδικό δέρμα είναι πιο λεπτό, πιο ευαίσθητο και με λιγότερο ανεπτυγμένο προστατευτικό φραγμό σε σχέση με των ενηλίκων. Αυτό σημαίνει ότι επηρεάζεται πιο εύκολα από εξωτερικούς παράγοντες όπως το αλάτι της θάλασσας, το χλώριο της πισίνας, η ζέστη και η παρατεταμένη υγρασία.
Η επαφή με το αλμυρό νερό μπορεί να αφυδατώσει τα επιφανειακά στρώματα του δέρματος, ενώ το χλώριο στις πισίνες έχει ερεθιστική δράση, ειδικά όταν η έκθεση είναι συχνή ή παρατεταμένη. Όταν το δέρμα παραμένει υγρό για πολλή ώρα, μαλακώνει υπερβολικά και γίνεται πιο ευάλωτο σε μικροτραυματισμούς, οι οποίοι στη συνέχεια οδηγούν σε απολέπιση.
Η τριβή με την άμμο
Σύμφωνα με τους ειδικούς η επαφή των ποδιών με την άμμο μπορεί να έχει ευεργετικές ιδιότητες στα νύχια των ποδιών αλλά και στο δέρμα. Η τριβή με το δέρμα, λειτουργεί σα φυσικό πίλινγκ με αποτέλεσμα να απομακρύνονται τα νεκρά κύτταρα και τα νύχια να γίνονται λευκά και πεντακάθαρα, ενώ όσων αφορά τις πατούσες απομακρύνει ξηρά σημεία στη περιοχή που υπό κανονικές συνθήκες απομακρύνουμε με ελαφρόπετρα.
Παρόλα αυτά, αυτοί οι κανόνες ισχύουν στους ενήλικες που το δέρμα τους είναι πιο ανθεκτικό και φυσικά έχει αποκτήσει τοπικές ξηροδερμίες από το πέρασμα των χρόνιων και έχει ταλαιπωρήσει τα νύχια του. Στα παιδιά που το δέρμα είναι πιο ευαίσθητο και φυσικά δεν έχει την ανάγκη του πίλινγκ η συχνή επαφή με την άμμο, για πολλές ώρες μπορεί να δημιουργήσει ξεφλούδισμα ανάμεσα στα δάχτυλα και στη πατούσα.
Το πόδι της πισίνας
Τι είναι το πόδι της πισίνας
Στην ουσία πρόκειται για ερεθιστική ή αλλεργική δερματίτιδα, που προκαλείται όταν το δέρμα έρχεται σε επαφή με ουσίες όπως το χλώριο, απολυμαντικά, σαπούνια ή μικροοργανισμούς που αναπτύσσονται σε υγρά περιβάλλοντα. Το δέρμα στα πέλματα και ανάμεσα στα δάχτυλα είναι πιο ευάλωτο, επειδή παραμένει συχνά υγρό και εγκλωβισμένο μέσα σε παπούτσια ή σαγιονάρες.
Συμπτώματα
Τα πιο συχνά συμπτώματα περιλαμβάνουν:
- κοκκίνισμα στο δέρμα των ποδιών
- φαγούρα ή κάψιμο
- ξεφλούδισμα ή ξηρότητα
- μικρές ρωγμές ανάμεσα στα δάχτυλα
- σε πιο έντονες περιπτώσεις, φουσκάλες ή πόνο
Τα αίτια
Ερεθισμός από το χλώριο και τα χημικά της πισίνας
Μία από τις βασικές αιτίες είναι η έκθεση στο χλώριο και σε άλλα απολυμαντικά φάρμακα που χρησιμοποιούνται για την καθαριότητα του νερού στις πισίνες. Οι ουσίες αυτές, αν και απαραίτητες για την υγιεινή του νερού στις πισίνες, μπορούν να απορρυθμίσουν τη φυσική λιπαρή προστατευτική στοιβάδα του δέρματος. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την
- ξηρότητα,
- τον ερεθισμό
- και σε ορισμένες περιπτώσεις το ξεφλούδισμα
- ή το αίσθημα καύσου.
Παρατεταμένη υγρασία του δέρματος
Όταν τα πόδια παραμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα βρεγμένα, στη προκειμένη επειδή τα παιδιά παίζουν με τις ώρες στη πισίνα ή στη θάλασσα, το δέρμα μαλακώνει υπερβολικά και γίνεται πιο ευάλωτο σε μικροτραυματισμούς. Η συνεχής υγρασία διαταράσσει τον φυσιολογικό φραγμό της επιδερμίδας και διευκολύνει την εμφάνιση ερεθισμών και φλεγμονών.
Μυκητιασικές λοιμώξεις που προκαλούνται από την υγρασία
Τα ζεστά και υγρά σημεία γύρω από τις πισίνες, όπως τα αποδυτήρια και τα ντους, αποτελούν ιδανικό περιβάλλον για την ανάπτυξη μυκήτων. Οι μικροοργανισμοί αυτοί μπορούν να προσβάλουν το δέρμα των ποδιών και να προκαλέσουν συμπτώματα όπως
- ξεφλούδισμα,
- φαγούρα
- και σκασίματα, ιδιαίτερα ανάμεσα στα δάχτυλα.
Πώς αντιμετωπίζεται
Στις περισσότερες περιπτώσεις η κατάσταση είναι ήπια και αντιμετωπίζεται με απλά μέτρα. Αυτά είναι τα παρακάτω:
- καλό στέγνωμα των ποδιών μετά το μπάνιο
- χρήση ενυδατικής κρέμας
- αλλαγή βρεγμένων παπουτσιών ή μαγιό
- αντιμυκητιασική αγωγή, αν υπάρχει λοίμωξη (με οδηγία γιατρού)
Πότε χρειάζεται να επισκεφθούμε γιατρό;
Πρέπει να γίνει ιατρική εκτίμηση όταν:
- τα συμπτώματα επιμένουν πάνω από λίγες ημέρες
- υπάρχει έντονος πόνος, πρήξιμο ή πύον
- η φαγούρα είναι έντονη και δεν υποχωρεί
- υπάρχει υποψία μυκητίασης που εξαπλώνεται
Τα μέτρα πρόληψης
Η καλύτερη αντιμετώπιση είναι η πρόληψη. Σαν γονείς θα πρέπει να κάνετε τα παρακάτω:
- σχολαστικό στέγνωμα των ποδιών
- χρήση σαγιονάρας στη πισίνα
- χρήση ειδικών παπουτσιών για μπάνιο στη θάλασσα (ακόμη και όταν το παιδί παίζει στην άμμο)
Πιο σοβαρές αιτίες που προκαλούν ξεφλούδισμα στα πόδια
Πέρα από τους μύκητες και το πόδι του αθλητή που σας περιγράψαμε παραπάνω, υπάρχουν κι άλλες επιπλέον σοβαρές ασθένειες που μπορεί να προκαλέσουν ξεφλούδισμα στα πόδια. Παρακάτω θα σας αναλύσουμε τί μπορεί να φταίει.
Ιός Κοξάκι
Ο ιός Κοξάκι (Coxsackie virus) είναι ένας κοινός ιός που ανήκει στην οικογένεια των εντεροϊών και προσβάλλει κυρίως βρέφη και μικρά παιδιά, ειδικά τους καλοκαιρινούς και φθινοπωρινούς μήνες.
Δείτε ακόμα Ιογενές εξάνθημα σε παιδιά: Τί είναι και τι συμπτώματα έχει (φωτογραφίες)
Τι είναι ο ιός Κοξάκι
Πρόκειται για έναν ιό που μεταδίδεται εύκολα και μπορεί να προκαλέσει διάφορες λοιμώξεις, από ήπιες εμπύρετες καταστάσεις μέχρι την πιο γνωστή μορφή του, το «χέρι-πόδι-στόμα». Υπάρχουν δύο βασικοί τύποι:
- Coxsackie A (συχνά σχετίζεται με το σύνδρομο χέρι-πόδι-στόμα)
- Coxsackie B (μπορεί να επηρεάσει και άλλα όργανα, πιο σπάνια πιο σοβαρά)
Πώς μεταδίδεται
Ο ιός μεταδίδεται πολύ εύκολα μέσω:
- σάλιου και αναπνευστικών σταγονιδίων
- επαφής με μολυσμένα χέρια ή αντικείμενα
- κοπράνων (ιδιαίτερα σε μικρά παιδιά με πάνα)
- κοινόχρηστων χώρων (σχολεία, παιδικοί σταθμοί, πισίνες)
Συμπτώματα
Τα συμπτώματα διαφέρουν, αλλά συνήθως περιλαμβάνουν:
- πυρετό
- πονόλαιμο
- μικρές επώδυνες πληγές στο στόμα
- εξανθήματα στα χέρια και στα πόδια
- φυσαλίδες ή σπυράκια γύρω από το στόμα, τις παλάμες και τα πέλματα
- μειωμένη όρεξη και κακουχία
Τι είναι το χέρι-πόδι-στόμα
Είναι η πιο χαρακτηριστική εκδήλωση του ιού Κοξάκι και εμφανίζεται κυρίως σε παιδιά:
- πληγές στο στόμα
- εξανθήματα στα χέρια και στα πόδια
- μερικές φορές πυρετός και ευερεθιστότητα. Συνήθως είναι ήπια και υποχωρεί μόνη της σε 7–10 ημέρες.
Θεραπεία
Δεν υπάρχει ειδική αντιική θεραπεία για τον ιό Κοξάκι. Η αντιμετώπιση είναι συμπτωματική:
- αντιπυρετικά για τον πυρετό
- επαρκής ενυδάτωση
- ξεκούραση
- μαλακές τροφές σε περίπτωση στοματικών πληγών
Πότε πρέπει να πάει στο γιατρό
Επιμονή ή επανεμφάνιση των συμπτωμάτων
Όταν το ξεφλούδισμα δεν υποχωρεί μέσα σε λίγες ημέρες ή επανέρχεται συχνά χωρίς σαφή αιτία, χρειάζεται έλεγχος από παιδίατρο ή δερματολόγο. Η παρατεταμένη διάρκεια μπορεί να υποδηλώνει μυκητίαση ή άλλη δερματική πάθηση που απαιτεί θεραπεία.
Επέκταση του ξεφλουδίσματος
Αν το πρόβλημα ξεκινά από τα δάχτυλα και επεκτείνεται στο πέλμα ή σε μεγαλύτερη επιφάνεια του ποδιού, ή αν εμφανίζεται έντονα και στα δύο πόδια, είναι ένδειξη ότι δεν πρόκειται απλώς για έναν απλό ερεθισμό και χρειάζεται αξιολόγηση.
Σημάδια φλεγμονής ή λοίμωξης
Η παρουσία
- έντονης ερυθρότητας,
- πόνου,
- πρηξίματος,
- υγρού
- ή δυσάρεστης οσμής αποτελεί πιθανή ένδειξη λοίμωξης. Σε αυτές τις περιπτώσεις είναι απαραίτητη η άμεση ιατρική εκτίμηση για την έναρξη κατάλληλης θεραπείας.
Έντονη φαγούρα ή κάψιμο
Όταν το παιδί παρουσιάζει
- έντονη φαγούρα
- ή αίσθημα καύσου που το οδηγεί σε συνεχή ξύσιμο ή επηρεάζει τον ύπνο του, το σύμπτωμα αυτό συχνά σχετίζεται με μυκητιασική ή αλλεργική δερματίτιδα και πρέπει να διερευνηθεί.
Υποψία μυκητίασης
- Ξεφλούδισμα ανάμεσα στα δάχτυλα,
- υγρασία που επιμένει,
- λευκά σημεία και μαλακό δέρμα
- ή σκασίματα είναι χαρακτηριστικά που παραπέμπουν σε μυκητιασική λοίμωξη και απαιτούν στοχευμένη αγωγή.
Συνοδά γενικά συμπτώματα
Όταν το ξεφλούδισμα συνοδεύεται από
- πυρετό,
- εξάνθημα σε άλλα σημεία του σώματος
- ή γενική κακουχία, χρειάζεται άμεση ιατρική εκτίμηση, καθώς μπορεί να πρόκειται για ιογενή λοίμωξη ή άλλη συστηματική κατάσταση. Αν θέλετε να είστε σίγουροι ότι το παιδί δεν έχει κολλήσει μύκητες, μπορείτε εδώ να δείτε τα πιο σοβαρά συμπτώματα και τους τρόπους αντιμετώπισης.
All photos via: reddit.com
Σχετικά άρθρα:
- Δεν είναι από το κλιματιστικό: Γιατί ο επίμονος βήχας των παιδιών το καλοκαίρι θέλει προσοχή
- Έγκαυμα από ήλιο σε παιδιά: Εικόνες, συμπτώματα και πόσο επικίνδυνο μπορεί να γίνει
- Προσοχή στα παιδιά : Οι παραλίες της Αττικής με αυξημένα κολοβακτηρίδια και εντερόκοκκους
- Γιατί το παιδί μου ζαλίζεται όταν ταξιδεύουμε; Παιδίατρος εξηγεί τον λόγο και μας δίνει συμβουλές για να το αντιμετωπίσουμε
- Γαστρεντερίτιδα στο παιδί: Αυξάνονται τα κρούσματα το Καλοκαίρι- Πότε χρειάζεται να νοσηλευτεί
- Το καλοκαίρι δεν είναι μόνο παιχνίδι και χαρά για τα παιδιά: Οι ασθένειες που καραδοκούν