Ελένη Πανταζή
Οι έλεγχοι που πραγματοποίησε το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων τον Απρίλιο του 2026 κατέγραψαν περιπτώσεις υπερβάσεων τόσο σε εισαγόμενα όσο και σε ελληνικά προϊόντα, με τα ευρήματα να αφορούν μεταξύ άλλων πατάτες, τομάτες, αμπελόφυλλα, σέλερυ, αχλάδια και λεμόνια ελληνικής παραγωγής.
Οι υπερβάσεις των ανώτατων επιτρεπόμενων ορίων υπολειμμάτων φυτοφαρμάκων στα τρόφιμα μπορεί να αυξήσουν την έκθεση των καταναλωτών σε χημικές ουσίες πέραν των επιπέδων που έχουν αξιολογηθεί ως ασφαλή από τις αρμόδιες ευρωπαϊκές αρχές.
Τα αποτελέσματα των ελέγχων
Πιο αναλυτικά οι έλεγχοι του ΥΠΑΑΤ σε τρόφιμα φυτικής προέλευσης κατά τον Απρίλιο του 2026 ανέδειξαν 11 περιπτώσεις υπέρβασης των ανώτατων επιτρεπόμενων ορίων υπολειμμάτων φυτοπροστατευτικών προϊόντων, καθώς και μία περίπτωση ανίχνευσης μη εγκεκριμένης δραστικής ουσίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Διεύθυνσης Προστασίας Φυτικής Παραγωγής, εξετάστηκαν συνολικά 286 δείγματα, εκ των οποίων τα 246 προήλθαν από ελέγχους στην εσωτερική αγορά και τα 40 από συνοριακούς σταθμούς ελέγχου. Το 69% των δειγμάτων αφορούσε εγχώρια προϊόντα και το 31% εισαγόμενα
Από τους ελέγχους προέκυψαν 11 μη συμμορφώσεις με τα ανώτατα όρια υπολειμμάτων φυτοφαρμάκων (MRLs), ενώ ένα δείγμα αξιολογήθηκε ως πιθανώς επικίνδυνο για τους καταναλωτές. Παράλληλα, καταγράφηκε μία περίπτωση χρήσης μη εγκεκριμένης δραστικής ουσίας. Ιδιαίτερη βαρύτητα έχουν τα ευρήματα που αφορούν ελληνικά προϊόντα. Σε δείγμα αμπελόφυλλων που ελήφθη από λαϊκή αγορά εντοπίστηκε η μη εγκεκριμένη δραστική ουσία dimethomorph. Η χρήση υφιστάμενων αποθεμάτων της συγκεκριμένης ουσίας από επαγγελματίες χρήστες επιτρεπόταν έως τις 20 Μαΐου 2025.
Στο ίδιο δείγμα αμπελόφυλλων ανιχνεύθηκαν σε υπέρβαση επτά διαφορετικές δραστικές ουσίες: zoxamide, difenoconazole, cyflufenamid, tebuconazole, trifloxystrobin, dimethomorph και tau-fluvalinate. Το αποτέλεσμα παραπέμπει σε εκτεταμένη χρήση φυτοπροστατευτικών προϊόντων κατά τη διάρκεια της καλλιέργειας, ενώ η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφάλειας Τροφίμων έχει τονίσει πως τέτοιες περιπτώσεις πρέπει να αξιολογούνται προσεκτικά από τις εθνικές αρχές, ώστε να εξετάζεται εάν χρησιμοποιούνται σκόπιμα συνδυασμοί φυτοφαρμάκων για την παράκαμψη των ορίων για μεμονωμένες ουσίες.
Μη συμμόρφωση διαπιστώθηκε επίσης σε ελληνικές πατάτες. Στο προϊόν ανιχνεύθηκε σε υπέρβαση η δραστική ουσία fosthiazate. Το συγκεκριμένο εύρημα αποτέλεσε τη μοναδική ελληνική κοινοποίηση στο ευρωπαϊκό Σύστημα Έγκαιρης Προειδοποίησης για τα Τρόφιμα και τις Ζωοτροφές (RASFF) κατά τον Απρίλιο.
Από τα 15 δείγματα πατάτας που εξετάστηκαν συνολικά, τα δύο ήταν μη συμμορφούμενα, εκ των οποίων το ένα αφορούσε ελληνική παραγωγή και το άλλο πατάτες προέλευσης Αιγύπτου. Το εισαγόμενο δείγμα περιείχε σε υπέρβαση τις δραστικές ουσίες thiamethoxam, clothianidin και imidacloprid.
Σε ελληνικό δείγμα τομάτας που ελήφθη από σημείο διαλογής και μεταποίησης εντοπίστηκε υπέρβαση της δραστικής ουσίας abamectin. Στις τομάτες εξετάστηκαν 21 δείγματα και καταγράφηκαν δύο μη συμμορφώσεις. Εκτός από το ελληνικό δείγμα, μη συμμορφούμενο ήταν και δείγμα αιγυπτιακής προέλευσης που ελέγχθηκε σε συνοριακό σταθμό και στο οποίο ανιχνεύθηκε η δραστική ουσία chlorpyrifos.
Υπέρβαση καταγράφηκε επίσης σε δείγμα ελληνικού σέλερυ που ελήφθη από κατάστημα χονδρικής διάθεσης, με τη δραστική ουσία tau-fluvalinate να ξεπερνά τα επιτρεπόμενα όρια. Σε κατάστημα χονδρικής διάθεσης εντοπίστηκε και μη συμμορφούμενο δείγμα ελληνικών αχλαδιών, στο οποίο καταγράφηκε υπέρβαση της δραστικής ουσίας acetamiprid. Αντίστοιχα, σε δείγμα ελληνικών λεμονιών που ελήφθη από αποθήκη παραγωγού διαπιστώθηκε υπέρβαση της δραστικής ουσίας glyphosate.
Υπερβάσεις διαπιστώθηκαν ακόμη σε δύο δείγματα σουσαμιού προέλευσης Ινδίας που ελέγχθηκαν σε συνοριακό σταθμό ελέγχου, με τη δραστική ουσία carboxin, καθώς και σε δείγμα ακτινιδίων προέλευσης Ιράν που ελήφθη από σημείο διαλογής και μεταποίησης και περιείχε σε υπέρβαση τη δραστική ουσία imidacloprid.
Το δείγμα τομάτας από την Αίγυπτο ήταν το μοναδικό που αξιολογήθηκε ως πιθανώς επικίνδυνο για τους καταναλωτές. Σύμφωνα με το υπουργείο, τα τρόφιμα που περιέχουν δραστικές ουσίες όπως η chlorpyrifos, για τις οποίες δεν έχουν καθοριστεί τοξικολογικοί δείκτες σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, θεωρούνται δυνητικά επικίνδυνα μέχρι να προκύψουν επαρκή επιστημονικά δεδομένα που να αποδεικνύουν το αντίθετο.
Παρά τα ευρήματα, η συντριπτική πλειονότητα των δειγμάτων συμμορφωνόταν με τη νομοθεσία. Τα μη συμμορφούμενα δείγματα αντιστοιχούσαν περίπου στο 4% του συνόλου των ελέγχων που πραγματοποιήθηκαν κατά τον Απρίλιο του 2026.
Σχετικά άρθρα
- Ανακαλούνται πασίγνωστα βερνίκια νυχιών που περιέχουν επικίνδυνες ουσίες και πωλούνται και στην Ελλάδα (Φωτογραφίες)
- Ο ΕΦΕΤ ανακαλεί συσκευασμένη σαλάτα με το μικρόβιο Listeria (φωτογραφία)
- Ο ΕΟΦ ανακαλεί φαρμακευτικό προϊόν
- Ανακαλείται κρέμα προσώπου που πωλείται στην Ελλάδα και είναι επικίνδυνη για το δέρμα (Φωτογραφίες)
- Ανακαλείται παιδικό σιρόπι με θραύσματα γυαλιού (Φωτογραφία)