Έλενα Τριανταφύλλου
Η ζήλεια είναι ένα συναίσθημα που παρατηρείται πολύ συχνά στην εφηβεία, όπου τα παιδιά ψάχνουν να βρουν τον εαυτό τους, έχουν πολλές ανασφάλειες και παράλληλα ορμόνες που χορεύουν κλακέτες! Όμως δεν είναι εύκολο πράγμα για έναν γονιό, να προειδοποιήσει το παιδί του ότι η κολλητή του το ζηλεύει, διότι στην εφηβεία τα παιδιά βάζουν πάνω από όλα τους φίλους τους και οι γονείς γίνονται εχθροί με το παραμικρό.
Πώς μπορείς λοιπόν να προστατεύσεις το παιδί και παράλληλα να του διδάξεις τί είναι η τοξικότητα στη φιλία και πώς μπορεί να βάλει όρια, χωρίς να γυρίσει σε θέση επίθεσης; Οι ειδικοί δίνουν όλες τις απαραίτητες συμβουλές για να βοηθήσετε το παιδί να ανοίξει τα μάτια του, χωρίς να προκληθούν εντάσεις στο σπίτι ενώ παράλληλα, θα δούμε πώς μπορούμε να αποτρέψουμε την ανάπτυξη συναισθημάτων όπως η ζήλεια σε αυτές τις ηλικίες. Διαβάστε παρακάτω:
Προσπαθεί να μονοπωλεί τον χρόνο του παιδιού
Ένα από τα πιο συνηθισμένα σημάδια είναι η συνεχής ανάγκη να έχει το παιδί σας αποκλειστικά για τον εαυτό της. Μπορεί να ενοχλείται όταν το παιδί σας βγαίνει βόλτα με άλλα παιδιά ή να επιμένει να είναι πάντα μαζί του, χωρίς να αφήνει χώρο για νέες φιλίες.
Ενοχλείται όταν δημιουργεί νέες φιλίες
Αν το παιδί σας κάνει νέους φίλους στο σχολείο, στις δραστηριότητες ή στη γειτονιά και εκείνη αντιδρά αρνητικά, ίσως πρόκειται για ένδειξη ζήλιας. Μπορεί να σχολιάζει υποτιμητικά τα άλλα παιδιά ή να προσπαθεί να αποτρέψει τη μεταξύ τους επαφή.
Προσπαθεί να το κάνει να νιώθει ενοχές
Φράσεις όπως «Δεν βγαίνεις πια μαζί μου» ή «Με ξέχασες» μπορεί να χρησιμοποιούνται για να δημιουργήσουν ενοχές στο παιδί σας, ώστε να αφιερώνει περισσότερο χρόνο στη συγκεκριμένη φίλη.
Ανταγωνίζεται συνεχώς
Η ζήλια συχνά συνοδεύεται από έντονο ανταγωνισμό. Μπορεί να προσπαθεί να αποδείξει ότι είναι καλύτερη σε παιχνίδια, επιδόσεις ή δραστηριότητες ή να θέλει πάντα να έχει τον πρώτο λόγο.
Δεν χαίρεται πραγματικά με τις επιτυχίες του παιδιού
Όταν το παιδί σας πετυχαίνει κάτι σημαντικό, μια φίλη που το ζηλεύει μπορεί να μην εκφράζει ενθουσιασμό ή ακόμη και να υποβαθμίζει την επιτυχία του, αλλάζοντας θέμα ή συγκρίνοντάς την με τα δικά της κατορθώματα.
Δημιουργεί εντάσεις χωρίς προφανή λόγο
Οι συχνοί καβγάδες για μικροπράγματα ή οι απότομες αλλαγές στη συμπεριφορά μπορεί να είναι αποτέλεσμα της εσωτερικής της ανασφάλειας. Κάποιες φορές η ζήλια εκφράζεται μέσα από μικρές συγκρούσεις που φαίνονται δυσανάλογες με την αφορμή.
Γίνεται υπερβολικά κτητική
Μπορεί να απαιτεί να γνωρίζει με ποιον περνά χρόνο η κόρη σας, να ενοχλείται όταν δεν ενημερώνεται ή να θεωρεί ότι έχει αποκλειστικά δικαιώματα στη φιλία τους.
Πώς να το πεις στο παιδί χωρίς να τσακωθείτε
Ξεκινήστε με ερωτήσεις και όχι με συμπεράσματα
Αντί να πείτε «Η φίλη σου σε ζηλεύει», δοκιμάστε να ρωτήσετε: «Πώς νιώθεις όταν είστε μαζί;», «Σου έχει τύχει να στενοχωρηθείς μετά από μια συνάντησή σας;», «Πώς αντιδρά όταν κάθεσαι και με άλλες φίλες ή φίλους;». Οι ανοιχτές ερωτήσεις βοηθούν το παιδί να εκφράσει μόνο του τις σκέψεις και τα συναισθήματά του.
Μην κατηγορείτε τον φίλο ή τη φίλη του
Ακόμα κι αν πιστεύετε ότι η συμπεριφορά του άλλου παιδιού δεν είναι σωστή, αποφύγετε χαρακτηρισμούς όπως «είναι κακό παιδί» ή «σε εκμεταλλεύεται». Το παιδί σας μπορεί να νιώσει ότι πρέπει να υπερασπιστεί τον φίλο του και να κλείσει κάθε δίαυλο επικοινωνίας.
Εστιάστε στα συναισθήματα του παιδιού
Αντί να μιλάτε για το τι κάνει ο άλλος, βοηθήστε το παιδί να αναγνωρίσει πώς αισθάνεται. Για παράδειγμα: «Παρατήρησα ότι τελευταία γυρίζεις στενοχωρημένη όταν βγαίνετε. Θέλεις να μου πεις τι συνέβη;» Έτσι, η συζήτηση αφορά το ίδιο το παιδί και όχι την κριτική προς κάποιον άλλο.
Δώστε παραδείγματα υγιούς φιλίας
Εξηγήστε ότι ένας καλός φίλος χαίρεται με τις επιτυχίες μας, σέβεται τις επιλογές μας και δεν μας κάνει να νιώθουμε ενοχές επειδή έχουμε και άλλες παρέες. Με αυτόν τον τρόπο το παιδί αποκτά κριτήρια για να αξιολογεί μόνο του τις σχέσεις του.
Διδάξτε του να βάζει όρια
Είναι σημαντικό να γνωρίζει ότι μπορεί να λέει ευγενικά «όχι» όταν κάτι το κάνει να νιώθει άβολα. Για παράδειγμα, μπορεί να πει: «Θέλω να βγω και με τα άλλα παιδιά σήμερα. Μετά μπορούμε να βγούμε και μαζί.». Είναι σημαντικό να μάθει από νεαρή ηλικία να υπερασπίζεται την ελευθερία του, τις επιλογές του και να βάζει όρια εκεί που χρειάζεται.
Ακούστε περισσότερο απ’ όσο μιλάτε
Πολλές φορές το παιδί δεν χρειάζεται έτοιμες λύσεις, αλλά έναν γονιό που θα το ακούσει χωρίς να το διακόπτει ή να το πιέζει να πάρει αποφάσεις εκείνη τη στιγμή.
Δώστε χρόνο
Οι φιλίες στην εφηβεία μπορεί να μοιάζουν ισχυρές αλλά αλλάζουν και εξελίσσονται. Αν το παιδί νιώθει ότι έχει την υποστήριξή σας, είναι πιο πιθανό να αναγνωρίσει μόνο του ποιες σχέσεις το κάνουν να αισθάνεται όμορφα και ποιες όχι.
Μπορεί να ξεπεραστεί η ζήλεια στην εφηβεία και να μη χαθεί η φιλία τους;
Η ζήλια δεν είναι πάντα ένδειξη κακής πρόθεσης
Πίσω από τη ζήλια συχνά κρύβονται φόβοι, όπως η απόρριψη, η μοναξιά ή η απώλεια μιας σημαντικής σχέσης. Ένας έφηβος μπορεί να δυσκολεύεται να εκφράσει αυτά τα συναισθήματα και να τα δείχνει μέσα από κτητικότητα, ανταγωνισμό ή εκνευρισμό. Αυτό δεν δικαιολογεί αρνητικές συμπεριφορές, αλλά βοηθά να κατανοήσουμε από πού προέρχονται.
Photo via: pexels.com (cottonbro studio)
Δείτε ακόμα Οι έφηβοι ζητούν από το AI να τους βγάλει πρόγραμμα διατροφής – Οι κίνδυνοι σύμφωνα με μελέτη
Η ειλικρινής συζήτηση μπορεί να κάνει τη διαφορά
Όταν δύο φίλοι μπορούν να μιλήσουν ανοιχτά για όσα τους ενοχλούν, χωρίς κατηγορίες και προσβολές, είναι πιο εύκολο να λυθούν οι παρεξηγήσεις. Μερικές φορές μια απλή κουβέντα, όπως «Ένιωσα ότι απομακρύνθηκες όταν έκανες νέες παρέες», αρκεί για να ξεκινήσει ένας ουσιαστικός διάλογος.
Οι υγιείς φιλίες αφήνουν χώρο για νέες σχέσεις
Στην εφηβεία είναι φυσιολογικό οι παρέες να αλλάζουν και να διευρύνονται. Μια δυνατή φιλία δεν απειλείται επειδή ο ένας αποκτά και άλλους φίλους. Αντίθετα, όταν υπάρχει εμπιστοσύνη, οι δύο φίλοι μπορούν να εξελίσσονται χωρίς να αισθάνονται ότι πρέπει να ανταγωνίζονται μεταξύ τους.
Τα όρια είναι απαραίτητα
Αν η ζήλια οδηγεί σε χειριστική συμπεριφορά, συνεχείς απαιτήσεις ή συναισθηματικούς εκβιασμούς, είναι σημαντικό να μπουν όρια. Η φιλία δεν σημαίνει αποκλειστικότητα ούτε υποχρέωση να εγκαταλείπει κανείς τις υπόλοιπες σχέσεις του για να ικανοποιήσει τον άλλον.
Πότε δυσκολεύουν τα πράγματα
Αν η ζήλια συνοδεύεται από συστηματική υποτίμηση, απομόνωση από άλλους φίλους, λεκτική επιθετικότητα ή προσπάθεια ελέγχου, τότε η σχέση μπορεί να γίνει τοξική. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η προστασία της ψυχικής υγείας του εφήβου είναι σημαντικότερη από τη διατήρηση μιας φιλίας που τον πληγώνει.
Ο ρόλος των γονέων
Οι γονείς μπορούν να στηρίξουν το παιδί τους χωρίς να παίρνουν θέση εναντίον του φίλου του. Ακούγοντας με προσοχή, ενθαρρύνοντας τον διάλογο και βοηθώντας το να αναγνωρίζει τα υγιή όρια, του δίνουν τα εφόδια για να διαχειρίζεται μόνο του τις σχέσεις του. Παράλληλα, είναι σημαντικό να του υπενθυμίζουν ότι οι πραγματικοί φίλοι χαίρονται με την πρόοδό του και σέβονται τις επιλογές του, ακόμη κι όταν αυτές περιλαμβάνουν νέες παρέες.
Οι γονείς είναι σημαντικό να κατανοήσουν ότι στην εφηβεία τα παιδιά βάζουν τις φιλίες τους πάνω από εκείνους. Όταν το αντιληφθούν αυτό θα δώσουν χώρο στο παιδί να τους ανοιχτεί, δε θα το πιέσουν να πάρει μία απόφαση και παράλληλα δε θα λένε πράγματα που θα εντείνουν τους καυγάδες μέσα στο σπίτι, ακόμη κι αν η πρόθεσή τους είναι καλή. Εδώ μπορείτε να δείτε γιατί οι έφηβοι βάζουν τόσο ψηλά τους φίλους τους σε αυτή την ηλικία και πώς να το διαχειριστείτε.
Σχετικά άρθρα:
- Πώς να κάνω το παιδί μου να μου ανοιχτεί: Οι τρόποι να προσεγγίσετε το έφηβο παιδί σας με υγιή τρόπο
- Η εφηβεία δεν χρειάζεται μόνο όρια: Χρειάζεται συμπαράσταση και κίνητρα για να μπορέσει το παιδί να ανθίσει
- Εφηβεία είναι να καίγεσαι και να ψάχνεσαι ταυτόχρονα: Είναι η περίοδος που δεν ξέρεις ούτε εσύ ο ίδιος ποιος είσαι
- Με το που λέω μία κουβέντα στο έφηβο παιδί μου μιλάει με τον χειρότερο τρόπο: Ψυχολόγος συμβουλεύει
- Boy Kibble: Η viral επικίνδυνη δίαιτα του TikTok και όλα όσα πρέπει να ξέρεις αν έχεις αγόρι στην εφηβεία
Εσείς πώς σκέφτεστε να διαχειριστείτε αυτό το πρόβλημα; Πείτε μας στα σχόλια.
Δείτε όλα τα άρθρα για την εφηβεία στο daddy-cool.gr
Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του άρθρου χωρίς τη γραπτή άδεια από τον εκδότη.